NR. 6 / 8 8
L O N S E M D S G R A N S K I N G A R F O R
M A T F I S K A N L E G G
1 9 8 5 O G - 8 6
w - - - . ,---
k ~ " # - b, . w ~ ~ ~ T E T
HOV&;;;D&&BIIOTE
F O R O R D
Fiskeridirektoratet legg med dette fram resultatet frå sine lansemdsgranskingar for matfiskanlegg 1985 og -86. Tilsvarande granskingar er gjort sidan 1982, men opplegget er ein del endra frå og med 1985-granskinga.
Dagleg leiar for granskingane var i 1985 Trond Tepstad og i 1986 Arnhild Kjellevold. Arnhild Kjellevold, assistert av kontor- fullmektig Merete Fauske, har utarbeidd denne meldinga.
Bergen, juni 1988
Hallstein Rasmussen
Gunnar N y b 0
I N N H A L D
1 INNLEIING 2 SAMANDRAG
3 RESULTATANALYSE
1. Utvikling og omfang av næringa 2. Produksjon, sal og inntekt
3. Kostnadsanalyse 4. Lgnsemda
5. Likviditet og soliditet
4 TABELLAR
5 VARIABELDEFINISJONAR
6 ENGLISH SUMMARY
Side
VEDLEGG A
-
SKJEMA1. INNLEIING
Fiskeridirektoratet har for åra 1982-86 utfart l~nsemds-
granskingar av fiskeoppdrettsanlegg (matfiskanlegg). Heimel for innhenting av naudsynte grunnlagsdata var gitt i Lov av 10. mai 1981 om bygging m.v. av anlegg for klekking av rogn og for
oppdrett av fisk og skalldyr. Denne lova vart 14.juni 1985 erstatta av lov om oppdrett av fisk, skalldyr m.v.
Sidan 1976 har Fiskeridirektoratet også stått for innsamling og revisjon av data for den oppdrettsstatistikken som Statistisk Sentralbyrå gir ut årleg. Fiskeridirektoratet tar ein del av datamaterialet til granskinga frå denne statistikken, men i tillegg må ein hente inn andre data særskilt frå oppdrettarane.
Ein ber dei då fylle ut for Fiskeridirektoratet eit lansemdskjema og sende med ein kopi av årsrekneskapen. Vedlagt denne meldinga er statistikk- og lønsemdsskjema nytta i 1986.
Det vart i februar 1987 sendt ut lønsemdsskjema til 300 opp-
drettarar. Dei var med få unntak u.tvalde tilfeldig blant eigarane av dei 538 anlegga som etter oppdrettsstatistikken hadde levert laks og aure til slakt i 1986. Svarprosenten har vore høg, men av ulike årsaker har ein ikkje kunna nytte alle returnerte skjema.
Etter grundig gjennomgang sto ein att med 223 anlegg som er med i arets gransking. I følgje oppdrettsstatistikken for 1986 vart det som nemnd over levert laks og aure til slakt frå i alt 538
anlegg. Ein har såleis ein representasjon på 41 prosent, nok0 Fiskeridirektoratet er relativt godt nøgd med.
Det har vore eit problem ved utarbeiding av resultata for 1986 at 21 av dei anlegga fra Nord-Trandelag som er med i analysen er part i den såkalla furunkulosesaka. Etter at domen i herads- retten, som gjeld erstatning, er anka til lagmannsretten vil det ta lang tid før det kjem ei endeleg avgjerd. Ein har difor valt å
leggje heradsrettens avgjerd til grunn her. Inntekta i dei
anlegga saka gjeld er tillagt den erstatninga anlegga er tilkjent for ekstraordinare investerings- og driftskostnader, og for netto inntektstap ved sal av 1984-generasjonen av fisk. Erstatning for tapt inntekt ved sal av 1985-generasjonen vil tilsvarande bli fart som inntekt i 1987. Denne inntektsjusteringa vil påverke lsnsemdstala generelt, og for Nord-Trøndelag spesielt, i positiv lei, men f a r ingen innverknad på kostnadsanalysen.
Lesaren vil i samandraget i kapittel 2 finne hovudresultata frå denne granskinga, og dei viktigaste konklusjonane ein kan trekkje på bakgrunn av det handsama talmaterialet.
I analysen i kapittel 3 prøver ein å gjere presentasjonen
breiare, samstundes som ein vil prøve å forklare bakgrunnen for den utviklinga og dei variasjonane som kjem fram.
Ein presenterer også, i kapittel 4 , eit omfemnande tabellverk med tilhayrande variabelforklaringar i kapittel 5 for dei som ynskjer
eit detaljert bilete.
Anlegga er i tabellverket inndelt etter to grupperingar. Den eine inndeler anlegga fylkesvis, mens den andre grupperer anlegga
etter storleik rekna i utnytta kapasitet målt i volum (m3). For landet totalt og gruppert fylkesvis er det presentert tal både for 1985 og 1986. Som ein falgje av endra storleiksgruppering har ein for denne gruppering berre presentert tal for 1986. Resultat for ulike storleiksgrupper i 1985 kan ein få ved å venda seg til utgjevarane av denne melding.
For kvar gruppe har ein vist resultata i 3 ulike tabellar.
Tabell 1 er ein rekneskapsanalyse der dei ulike rekneskaps- resultatar ligg fare i to alternativ. I det eine alternativet
(postar merkt med romartal I) har ein ikkje rekna med kalkulatorisk 10n til eigarane som kostnad, mens ein i
alternativet merka romartal I1 gjer det. Som vanleg praksis er i slike rekneskapsanalyser har ein rekna med lineære avskrivingar basert på historisk kostpris.
Tabell 2 syner andre produksjons- og lansemdmål. I utrekningane er behaldninga av levande fisk verdsett til oppalspris. Lansevne pr. årsverk er det sentrale 10nsemdmål i tabell 2. Avskrivingane er som i Budsjettnemndas lanserndsgranskingar for fiskefartay basert på eit blanda prinsipp, der utgangspunktet er lineære avskrivingar basert på attkjapskost, men korrigert for
finansieringsverknaden av gjeldsdel. Dette er det gjort nærare greie for i kap. 5, punkt 46.
For spesielt interesserte har ein i fotnote til tabell 2 vist kor mykje verdien av behaldningar av levande fisk endrar seg om ein
legg til grunn marknadspris i staden for oppalspris.
Tabell 3 syner kostnader pr. kg fisk og prosentvis fordeling av kostnadene på ulike kostnadstyper (for, smolt, lan 0.a.).
2. SAMANDRAG
I dette samandraget vil ein presentere dei viktigaste resultata fra lancemdcgranskinga av norske matfiskanlegg 1985 og 1986.
Samandrag av resultata er tidlegare offentleggjorde i eigne pressemeldingar, for 1985 13.4.1987 og for 1986 23.10.1987.
Granskinga for 1986 byggjer på innsendte data fra eit utval pa 223 av ialt 538 anlegg med produksjon og sal. I 1985 var utvalet 213 av ialt 485 anlegg. Tala er aritmetiske gjennomsnitt basert pa alle anlegg i utvalet, med ein del tilleggsopplysningar om resultata sett i have til geografisk lokalisering og storleiken på anlegga.
Tabellen nedanfor syner ein del hovudresultat i gjennomsnitt pr.
anlegg, basert på heile utvalsmengda.
Driftsinntekter Driftskostnader Driftsresultat Totalrentabilitet
Resultat far ekstraordinære postar
Lansevne pr. årsverk
"Reint overskot"
Produks j on pr. m3
Produksjon pr.årsverk Sal
Talet på årsverk
Totalrentabiliteten gir uttrykk for avkastinga på totalkapitalen i næringa, medan resultat far ekstraordinære poster gir uttrykk for kor stort driftsresultatet pluss renteinntekter minus rente- kostnader er.
Lønsevna er definert som totale inntekter minus sum kostnader medrekna kalkulatoriske avskrivingar og renter på eigenkapitalen, men unnateke lsnskostnader. Lansevna gir såleis uttrykk for kor mykje verksemda eigentleg har råd å betale til innsatsfaktoren arbeidskraft når andre faste og variable kostnader er dekka.
I kostnadene er det rekna med ei kalkulatorisk (utrekna) eigarlan pr. år for dei anlegg der eigar deltok i drifta. Denne eigarl~na var i gjennomsnitt kr 38 513 pr. anlegg basert på alle dei 223 anlegga i utvalet i 1986 mot kr 6 3 630 i 1985 ( 2 1 3 anlegg).
Det reine overskotet er differansen mellom totale inntekter og sum kostnader. At det er blitt negativt i 1986 tyder at dei
faktiske lanskostnadene er storre enn lonsevna slik vi definerte den over.
Verdien av levande fisk i sjaen er sett til minimumskost, som er produksjonskostnadene så langt.
Den senerelle konklusionen ein kan trekkie på bakqrunn av desse tala er at lansemda innan matfiskoppdrett er mykje svakare i 1986 enn i 1985. Den er oqså svakere enn i tidleaare år. Dette har ein klar samanheng med den forverra marknadssituasjonen ein opplevde i 1986. Gjennomsnittleg farstehands salspris for laks vart frå 1985 til 1986 redusert med 20 prosent til kr 35.20 pr. kg. Prisen på regnbogeaure fall 14 prosent til kr 23.70. Det er farste gang sidan 1981 at det har vore fall i prisane på oppdrettslaks og aure.
21 av anlegga frå Nord-Trandelag har vore part i den såkalla furunkulosesaka. Dette har skapt ein del vanskar for analysen.
Det siste er at saka vert anka til lagmannsretten, og avgjerda såleis ytterlegare utsett. Ein har i denne lsnnsomhets-
undersøkelsen valgt a leggje heradsrettens avgjerd til grunn ved utrekning av lansemda i anlegga.
Fylka som kjem best ut i 1986 var Hordaland, Rogaland og Mare og Romsdal. Dei dårligaste resultata fann ein i Finnmark/Troms. Men overalt, og spesielt i nord, var det store skilnader mellom
anlegg innan same geografiske område.
Bade i 1985 og i 1986 var lansemda stort sett stigande med stigande anleggsstorleik. I 1986 hadde imidlertid anlegg med utnytta kapasitet på under 3000 m 3 ein i gjennomsnitt omlag like hag lansevne som dei starre anlegga.
Totale kostnader pr. kq fisk (laks og aure) produsert i 1986 var kr 40.81. Av dette utgjorde settefiskkostnader 23.1 prosent mens forkostnader utgjorde 27.9 prosent.
Totalkostnadene inkluderer kalkulert avskriving, kalkulert eigarløn og kalkulert rente på eigenkapitalen.
Totalkostnadene pr. kg produsert fisk steig med 20 prosent fra 1985 til 1986, og var kr 5.11 hmgare enn gjennomsnitts
farstehands salspris for laks same året. 140 av anlegga i vårt utval på 223 produserte dyrare enn salspris i 1986.
Anlegga i Finnmark/Troms hadde hsgaste gjennomsnittskostnad i 1986, kr 70.11 pr. kg, og anlegga i Rogaland/Skagerak var låg- kostnadsprodusentar med gjennomsnitt p6 kr 26.76 pr. kg.
Ser ein på kostnader i have til storleik, finn ein langt mindre skilnader. Der kan ein grovt dele inn anlegga i to kategoriar, anlegg under 5 0 0 0 m3 med kring kr 45 pr. kg, og anlegg over 5 0 0 0
m3 med kr 3 8 pr, kg.
Likviditetsqraden (kortsiktige likvide midlar i forhold til
kortsiktig gjeld) var 8 2 . 6 prosent i gjennomsnitt for alle anlegg
i 1 9 8 6 mot 7 8 . 4 prosent i 1 9 8 5 . Tradisjonelt har kravet til denne
vore 1 0 0 prosent, men mange forhold som t.d. oml0pshastigheten på gjeld og fordringar, har mykje å seie. Vurdert etter fylke hadde Sogn og Fjordane det beste resultatet ( 1 5 0 . 8 prosent), og
Finnmark/Troms det dårlegaste ( 2 8 . 8 prosent). Vurdert etter
storleik kom anlegg over 8 0 0 0 m3 best ut ( 2 1 6 . 4 prosent), lågast verdi hadde gruppa 0 - 3 0 0 0 m3 ( 4 2 . 2 prosent).
Samla hadde anlegga i 1 9 8 6 ein eiqenkapitaldel på 1 2 . 0 prosent, ein nedgang frå 3 2 . 8 prosent i 1 9 8 5 . Hagast i 1 9 8 6 låg i
gjennomsnitt anlegga i Hordaland ( 4 0 . 0 prosent), og lågast finn ein dei i Finnmark/Troms ( - 3 1 . 4 prosent). Eigenkapitaldelen var gjennomgåande aukande med aukande anleggsstorleik.
Tabellen nedanfor syner ein del tal for sal og rodu uk si on:
Sal (laks og aure) pr. anlegg 66 127 kg Produksjon pr. anlegg 91 754 kg Produksjon pr. årsverk 3 0 254 kg Produksjon pr. m3 1 4 . 8 kg
Ein ser at gjennomsnittsproduksjon og
-
produktivitet varbortimot uendra frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 . Salet gjekk derimot kraftig oppover, og for anlegga samla hadde ein i 1 9 8 6 ein stabil
situasjon med liten lageroppbygging av levande fisk. Dette var derimot ikkje tilfelle for anlegga sett individuelt.
Produksjon pr. årsverk auka med anleggsstorleik rekna i utnytta kapasitet (m3). Geografisk var Finnmark/Troms og Trandelagsfylka pa botnen ( 1 4 0 0 0 - 1 8 0 0 0 kg), medan Rogaland og Hordaland var på topp ( 5 3 0 0 0 og 4 9 0 0 0 kg).
Produksjon pr. m3 falgjer same mansteret geografisk, og skilnaden mellom ulike storleiksgrupper var ubetydeleg.
3
.
RESULTATANALYSE3.1. KORT OM UTVIKLING OG OMFANG AV NÆRINGA.
Nedanfor gir ein att ein del statistikk som kan illustrere den veksten ein har hatt i norsk oppdrettsnæring dei siste ara.
Anlegg med slakt 3 2 8
Slakta rund vekt (tonn) 1 5 3 2 2
Verdi av slakt (mill. kr) 4 6 7 . 9
Eksportverdi (mill. kr) 3 9 5 . 3
Utnytta volum ( 1 0 0 0 m3) 1 9 9 9
Arbeidsinnsats ( 1 0 0 0 timer) 1 3 4 8
~jennomsnittsprisar laksA) 3 5 . 4 0
Gjennomsnittsprisar aureA) 1 9 . 6 0
Eksport' mengde (tonn) 9 . 2
Gjeld både fersk og frosen fisk.
Dei fleste postane i tabellen visar ein jamn auke fra 1 9 8 2 til
1 9 8 6 . Eit viktig unntak er utviklinga i gjennomsnittsprisane for
laks og aure, her var det i 1 9 8 6 ein nedgang i prisen. Prisen på laks viser ein minke frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 på 2 0 prosent, mens prisen på regnbogeaure minka med vel 1 4 prosent. Det er forste gong
sidan 1 9 8 1 det har vore fall i prisen på oppalslaks og -aure.
3.2. PRODUKSJON, S A L OG INNTEKT.
Gj.snitt resultat pr. anlegg for landet totalt. 1985 og 1 9 8 6 .
1985 1 9 8 6
Produksjon (laks og aure) Produksjon pr. m3
Produksjon pr. årsverk
Sal 6 6 1 2 7 kg 8 9 0 5 3 kg
Salsinntekt kr 2 8 1 9 5 5 5
Andre ordinære driftsinntekter kr 2 2 9 7 8
Erstatningar kr 6 2 6 2 6
Driftsinntekt kr 2 9 0 5 1 5 9
Renteinntekt kr 3 1 8 5 2
Produsert mengde viser svak stigning frå 1 9 8 5 , og arbeids-
produktiviteten
-
målt ved produksjon pr. årsverk-
gjekk opp med7 , 8 prosent. Derimot var det ein reduksjon i produsert mengde pr,
m3. Dette kan dels skuldast stadige utvidingar av produksjons- kapasiteten i anlegga. I 1 9 8 6 var gjennomsnittleg utnytta
kapasitet 6 6 1 6 m3 mot 6 0 8 1 m3 i 1 9 8 5 . I tillegg har ein at svært mange ikkje fekk tak i så mange smolt som dei ynskte å setje ut.
Gjennomsnittet vert trekt ned ved at produksjon pr. mJ i 1 9 8 6
både i Troms/Finnmark og ord-~r0ndelag berre var 7 . 7 kg, og i Sar-Trøndelag 9 . 5 kg. I 1 9 8 5 låg dei same fylka lågast, men då med 1 1 . 4 , 11.3 og 1 2 . 5 kg.
I hove til auken i salsvolumet var auken i salsinntekt liten, berre 9 . 7 prosent. Salsinntekt pr. kg gjekk såleis ned frå kr
4 2 . 6 4 i 1 9 8 5 til kr 3 4 . 7 2 i 1 9 8 6 , ein reduksjon på 1 8 . 6 prosent.
Dette stemmer overeins med den prisutviklinga ein har hatt. I fslgje oppdrettsstatistikken viste gjennomsnittleg farstehands salspris for laks ein minke frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 på 2 0 prosent, og prisen p& regnbogeaure minka med vel 1 4 prosent.
I 1 9 8 5 utgjorde salsinntekta 9 7 prosent av driftsinntektene, i
1 9 8 6 var dette redusert til 9 0 prosent. Både posten "andre
ordinære driftsinntekter" og erstatningar har auka sin del av inntektene. For "andre ordinære driftsinntektern kan dette dels skuldast ei omleggjing der sal av rogn i 1 9 8 6 er lagt til denne posten, medan det i 1 9 8 5 gjekk inn i salsinntekta.
Erstatningsbelapet auka sterkt frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 sidan ein del av erstatningane til furunkuloseråka anlegg i Nord-Trandelag går inn her. Gjennomsnittleg erstatningsbelop om ein ser bort frå denne saka var i 1 9 8 6 kr 1 4 4 2 1 7 , ei dobling i h@ve til 1 9 8 5 .
3.3. KOSTNADSANALYSE.
Kostnader pr. kg produsert fisk (laks og aure) er presentert i tabell 3 i tabellverket. Gjennomsnittskostnadene pr. anlegg finn ein i post 5-10 pluss 11 og 17 i'tabell 1. Her vil ein ta
utgangspunkt i tabell 3.
3.3.1. KOSTNADSANALYSE
-
LANDET TOTALT Kostnader pr. kg produsert fisk.1985 1986 Endr. Endr.
1985-86 i
kr. kr. kr. pst.
Smolt/settefiskkostnad 7.83
Forkostnad 10.81
Forsikringskostnad 1.12
Lanskostnad 4.01
Kalkulert eigarlsn 0.69 Andre driftskostn. 3.49
Finanskostnad 2.73
Kalk.rente på eigenkapital 2.19 Kalk.avskrivingar 1.19
SUM 34.06 40.81 6 . 7 5 19.82
Dei totale gjennomsnittskostnadene pr. kg. produsert fisk steig med nær 20 prosent. Ein del av desse kostnadene er variable, og vil svinge i takt med produksjonen. Dette gjeld farst og fremst
lsns-og forkostnader og forsikring. Andre kostnader som faste driftskostnader i form av husleige 0 . 1 . ~ avskrivingar og finans- kostnader
-
særlig for langsiktig gjeld-
oppstår i perioden uavhengig av produksjonsnivå.Smoltprisane kan ikkje forklara heile auken i smolt/settefisk- kostnadene. Ifalgje oppdrettsstatistikken frå 1986 har utsals- prisen p& eitårig smolt gått opp med 8.7 prosent frå 1985 til
1986.
Den fylkesvise spreiinga av smoltkostnadene er svart stor, både m.0.t. kostnad pr. kg og prosentvis endring i denne frå 1985 til
1986. Nederst ligg Hordaland og Rogaland med kr 6.73 og kr 6.74, averst Troms/Finnmark og Nord-Trandelag med kr 17.40 og kr 15.00.
Den låge kostnaden i Hordaland og Rogaland kan nok dels
forklarast utifrå lokalisering nær store smoltprodusentar, lang- siktige kjspskontraktar og stabil drift. I Troms/Finnmark og i Nord-Trandelag var behaldningane under oppbygging, falgjeleg var
1986 ein periode der produksjon i kg relativt sett var "for
liten" i have til smoltutsett. I Troms/Finnmark vart dette
ytterlegare forverra ved hagare betalt pris pr. smolt og dårleq tilvekst i fsrste sesong.
~8rkostnadene syner moderat vekst frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 . Dette
samsvarer bra med for som variabel kostnad saman med den innsats mange gjer for å få ned forfaktoren.
Lønskostnad og kalkulert eiqarlsn har samla gått opp med 16.6
prosent frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 . Veksten her skuldast nok ein
kombinasjon av reell lansauke og meirkostnader ved overføring fra ulsna til lona arbeidsinnsats. Produksjon pr. årsverk gjekk opp i kg og var uendra i verdi.
Det minst overraskande er nok at forsikringskostnadene steig med
nær 5 0 prosent frå 1 9 8 5 til 1 9 8 6 . Etter at forsikringsselskapa
samstemmig hadde varsla premieauke var anna ikkje å vente.
Gjennomsnittspremien i vårt utval i 1 9 8 6 var kr 1 5 4 2 9 9 mot
kr 1 0 2 9 6 6 i 1 9 8 5 . Premien gjekk opp i alle fylke i utvalet,
Det har generelt vore hevda at forsikring av oppdrettsanlegg er eit lite lsnsamt fsretak. Ei samanlikning av gjennomsnittleg
innbetalte premiar og utbetalte erstatningar for anlegga i våre utval syner eit positivt bidrag i favar av forsikringsbransjen både i 1 9 8 5 og 1 9 8 6 , men marginen var svært liten i 1 9 8 6 , landet sett under eit.
Gjennomsnittlege forsikringspremiar og erstatningar for anlegga i utvala 1 9 8 5 og 1 9 8 6 . Fylkesvis.
Premiar Erstatningar Premiar Erstatningar
kr. kr. kr. kr.
Rog.og Skag. 6 5 8 5 6
Hordaland 1 2 8 0 1 5
Sogn og Fj. 1 0 6 8 5 3
M og R. 7 9 4 9 2
Ssr-Tr. 8 9 7 9 8
Nord-Tr
.
9 0 8 6 8Nordland 1 2 2 5 6 3
Finnm.09 Tr. 1 0 4 9 1 7
Heile landet 1 0 2 9 6 6
!!Andre driftskostnaderff i tabellane er ein samlepost som m.a.
inneheldt utgifter til kontorhald, leige og straum, vedlikehald av anlegg og driftsbygning, drivstoff og frakt, emballasje, pakke- og slaktekostnader, Det er difor vanskeleg å seie nok0 om
kva den kraftige auken i posten som ein ser av tabellen på side
11 kan skuldast.
Finanskostnadene er den einskildposten som syner starst prosent- vis auke frå 1985 til 1986, Dei gjennomsnittlege rentekostnadene
(for landet totalt) var i 1986 12.2. prosent av driftsinntektene, mot 8.6 prosent i 1985. Desse kostnadene er gatt opp over heile
landet, jamfar tabellen under:
Finanskostnader i prosent av driftsinntekter.
Heile landet 8.6
Rogaland og Skagerrak 5.8
Hordaland 5.6
Sogn og Fjordane 8.3 Mare og Romsdal 8.8 Sar-Trandelag 7.3 Nord-Trandelag 7.8
Nordland 12.5
Troms og Finnmark 16.4
Det er truleg to hovudårsaker til denne auken. For det farste den generelle auken i rentenivået, og for det andre ein auka grad av gjeldsfinansiering av oppdrettcanlegga. Samla gjeld i prosent av totalkapital var i 1985 66.9 prosent for landet totalt, i 1986 87.8 prosent, og dette er i hovudsak renteberande gjeld.
For dei kalkulerte kostnadene har ein naturleg nok ein nedgang i kalkulert rente på eigenkapital, tilsvarande den reduserte
eigenkapitaldelen i anlegga. Dei hagare kalkulerte avskrivingane i 1986 reflekterer st0rre verdiar i anleggsmidlar.
3 . 3 . 2 . KOSTNADSANALYSE
-
FYLKESVIS.Sum kostnader i gjennomsnitt pr, kg produsert fisk.
1 9 8 5 1 9 8 6 Endr.1 kr. Endr.i pst.
kr. kr.
Troms og Finnmark 4 0 . 8 6
Nordland 3 3 . 4 8
Nord-Trandelag 3 8 . 7 7
Sar-Trandelag 3 7 . 2 6
Mare og Romsdal 3 5 . 6 5
Sogn og Fjordane 3 2 . 4 7
Hordaland 3 0 . 7 9
Rogaland og Skagerrak 3 3 . 5 0
Ser ein på dei einskilde fylka finn ein ei svært ulik utvikling, slik at spreiinga i kostnadene var blitt starre i 1 9 8 6 enn året far. I 1 9 8 5 var skilnaden mellom lågaste og hagaste produksjons- kostnader på fylkesnivå kr 1 0 . 0 8 . I 1 9 8 6 var skilnaden kr 4 3 . 3 5 .
Troms og Finnmark som produserte dyrast i 1 9 8 5 ligg på topp også
i 1 9 8 6 , med ein kostnadsauke på 7 1 . 6 prosent. Innafor desse fylka
er også spreiinga stor, og ein finn anlegg som har produksjons- kostnader omkring og under landsgjennomsnittet. Men for dei
fleste er det ein del felles kostnadsdrivande trekk som gjer seg gjeldande. Mange anlegg er relativt nyetablerte
-
8 så seint som i 1 9 8 4-
og på grunn av smoltmangel i 1 9 8 6 ( 1 4 av 2 0 anlegg) og tidlegare år får ein ikkje utnytta produksjonspotensialet. Stortinnslag av yngre fisk (sett ut i 1 9 8 6 ) og dårleg tilvekst på denne, gjorde produksjonen i kg over året svart låg, og dei totale kostnadene pr. kg måtte difor bli hage.
Som nr, 2 på kostnadstoppen finn ein Sar-Trandelag. Her ligg nok forklaringa i stort svinn på grunn av sjukdom. I falgje
oppdrettsstatistikken for 1 9 8 6 hadde Sar-Trandelag eit svinn på
28 prosent, medan landsgjennomsnittet var 13 prosent. For nr. 3 ,
Nord-Trandelag, har etterverknader av furunkulosenedslaktinga for dei råka anlegga (21 av 2 6 i utvalet) vore ein ny oppbyggings- periode med låg netto produksjonstilvekst i 1 9 8 6 .
I motsett ende av spekteret har ein Rogaland som klarte å
produsere for i gj.snitt kr 2 6 . 7 6 pr. kg fisk i 1 9 8 6 ,
I have til landsgjennomsnittet produserte oppdrettarar i Rogaland
i 1 9 8 6 for halve kostnaden med omsyn til lan, forsikring, andre
driftskostnader, finanskostnader og avskrivingar. Smolt- og forkostnad ligg ca. kr 2 . 5 0 under landsgjennomsnittet, men for kalkulert eigarlan og kalkulert rente på eigenkapitalen er skilnaden mellom Rogaland og landsgjennomsnittet ubetydelig.
Dette ser ein stadfesta i andre mal i tabell 3. Til dames var eigenkapitaldelen i Rogaland i 1986 36.3 prosent mot 12 prosent for landet, produksjon pr. m' 18,7 kg mot 13.9 kg, og produksjon pr. årsverk 53 398 kg mot 32 565 kg.
Ei delforklaring for dei lage kostnadene pr. kg produsert fisk i Rogaland kan vere det relativt store innslaget av aureproduksjon, sidan det ser ut til at kostnadene her er generelt lagare. Mange anlegg kombinerer laks- og aureproduksjon, og eit par av
produsentane med aller lågast kostnad, både i Rogaland og i heile landet, produserer berre aure.
Ei anna delforklaring er mindre sjukdom og dermed mindre svinn av fisk. Etter oppdrettsstatistikken for 1986 hadde Rogaland (og Hordaland) eit svinn på 8 prosent, medan landsgjennomsnittet var 13 prosent. Etter l@nnsomhetsunders~kelsen hadde ein lågare del av anlegga i utvalet frå Rogaland svinn på grunn av sjukdom enn anlegga i nok0 anna fylke i 1986.
Sett i have til 1985-tala for Rogaland vart innsparingane frå 1985 til 1986 på heile 20 prosent. Innsparingane vart gjort på smolt-og forkostnader, og dei kalkulerte kostnadene eigarlan og rente på eigenkapitalen. Det siste tyder på ein endra eigar- struktur i 1986, som kan skrive seg frå endra samansetnad av utvalet. Då vårt utval frå denne regionen er så lite som 15 anlegg, skal det små endringar til far det slår ut i
gjennomsnittstala.
3.3.3. KOSTNADSANALYSE
-
UTNYTTA KAPASITET.Sum kostnader i gjennomsnitt pr..kg produsert fisk i 1986:
Utnytta kapasitet Kr pr. kg Anlegg i utvalet O
-
3000 m33
-
5000 m35
-
7000 m37
-
8000 m3over 8000 m3
Kostnadsskilnadene var langt mindre markerte når ein deler utvalet i grupper etter utnytta kapasitet. Grovt sett kan ein seie at kostnadsnivået i anlegg under 5000 m3 var høgare enn nivået i anlegg over denne storleiken.
Talet på anlegg i dei ulike kategoriane varierer svart, og dette gjer det vanskelig å trekkje altfor sikre konklusjonar utover dette.
Grunnen til dei små utvala er for gruppa 0-3000 m 3 at det vert stadig færre anlegg i massen
-
dei fleste anlegga her er under oppbygging. Gjennomsnittleg konsesjonsstorleik i gruppa i 1 9 8 6var 4 8 2 6 m3. Nye konsesjonar til oppdrett av laksefisk er på 8 0 0 0
m', så nok0 nytt tilsig kan ikkje ventast.
I gruppa med utnytta kapasitet over 8 0 0 0 m3 hadde ein i 1 9 8 6
berre 5 anlegg. Her er det langt fleire anlegg i massen enn denne representasjonen skulle tilsei. Problemet her er at dei fleste starre anlegg kombinerer oppdrett av laksefisk med anna verksemd, og kan ikkje leggje fram separate rekneskapstal for oppdretts- delen av verksemda. På grunn av stor interesse for kostnadsnivået i store anlegg presenterer ein likevel denne gruppa separat,men må nok ein gong minne om å bruke resultata med varsemd.
I utvalet totalt er det 15 anlegg som produserte for under kr 26 pr. kg. Anlegga varierer i kapasitet fra 700 til 1 6 0 0 0 m 3 , utan hovudtyngde i nokon storleikskategori. Geografisk er anlegga fordelt med eitt frå kvart av fylka Sogn og Fjordane, Mare og Romsdal, Nordland og Bstfold, og resten delt mellom Rogaland og Hordaland.
Dei låge einingskostnadene har sin parallell i h09 produksjon pr.
m 3 , oppnådd gjennom stort smoltutsett, god tilvekst og lågt
svinn. Medan landsgjennomsnittet for produksjon pr. m' var 1 4 kg, var gjennomsnittet for denne gruppa 25 kg. Såleis blir det fleire kg å fordele faste kostnader på, men desse anlegga låg merkbart lågare enn landsgjennomsnittet også på variable kostnader som l0n og for.
FOR LANDET UNDER EITT.
Den generelle utviklinga i dei lansemdsmåla ein nyttar i tabell 1
i analysen gir eit eintydig bilete av lågare lansemd i 1 9 8 6 enn i
1 9 8 5 . Dette falgjer av det analysen tidlegare har vist
-
atinntekt pr. kg har gått ned og produksjonskostnader pr. kg opp i have til 1 9 8 5 .
Totalrentabiliteten er resultatet far ekstraordinære postar pluss rentekostnader i prosent av totalkapitalen. Denne gjekk ned fri
1 8 . 5 prosent i 1 9 8 5 til 7 . 8 prosent i 1 9 8 6 .
Brutto fortenestemarqin er resultatet far ekstraordinære postar i prosent av driftsinntektene. Denne marginen vart redusert frå 5.3 prosent i 1 9 8 5 til - 2 9 . 0 prosent i 1 9 8 6 . Utan dei 4 hagaste og 4
lågaste verdiane, vert gjennomsnittet for 1 9 8 6 - 1 6 , 2 prosent.
Driftsresultatet (driftsinntekter
-
driftskostnader) gjekk frå kr 9 5 9 4 8 3 til kr 5 0 5 5 6 3 , ein reduksjon på 4 7 prosentned Resultatet far ekstraordinære postar er relativt sett enda
sterkare redusert, med 7 9 prosent frå kr 6 6 7 0 3 5 til kr 1 4 0 5 4 2 .
Dette skuldast at rentekostnadene tærer kraftigare på drifts- resultatet i 1 9 8 6 .
Går ein vidare til post 5 1 i tabell 2 , Lgnsevne pr. årsverk, får ein tendensen ytterlegare stadfesta.
Lansevne pr. årsverk er eit sentralt omgrep mellom anna ved stanadsforhandlingane i tradisjonelt fiske. Den er definert som totale inntekter minus sum kostnader medrekna kalkulatoriske av- skrivingar og renter på elgenkapitalen, men unnateke lans-
kostnader. Lansevne gir såleis uttrykk for kor mykje verksemda eigentleg kan betale til innsatsfaktoren arbeidskraft når andre
faste og variable kostnader er dekka.
Lansevna innan matfiskoppdrett har generelt vore god i dei åra Fiskeridirektoratet har utfart desse granskingane. Den har stige jamt med ein farebels topp i 1 9 8 5 då lansevne pr. årsverk var kr 2 6 8 521. Men i 1 9 8 6 gjekk den ned til kr 1 4 9 2 4 8 .
Desse gjennomsnittstala e d - no har presentert har sin verdi i at dei kan sei nok0 om trenden
-
den underliggjande generelleutviklinga
-
i ei næring over ein tidsperiode. I realiteten eksisterer ikkje det gjennomsnittlege anlegget, og ein gjennom- gang av hagaste og lågaste verdi av tabellpostane syner atresultata er svart spredde. Ein har talt opp kor mange anlegg som
hadde negativt tal i vårt utval i 1 9 8 6 for ein del l~nsemdsmål:
Totalrentabilitet I1 O 75 anlegg Brutto fortenestemargin I1 c O 1 0 7 anlegg Resultat far EOP I1 < O 107 anlegg
Lønsevne c O 7 6 anlegg
Romertall I1 betyr at kalkulatorisk eigarlan er tatt med som kostnad.
For 1 9 8 5 har ein falgjande tal med negativt resultat:
Total rentabilitet I1
Brutto fortenestemargin I1 Lansevne
34 anlegg
58 anlegg
3 5 anlegg
Det denne oppstillinga grovt sett viser er at halvparten av anlegga i Fiskeridirektoratets utval i 1 9 8 6 hadde problem med å
drive lansamt. Vidare ser ein at det også i det gode året 1 9 8 5
var mange anlegg som låg under streken. Dette skulle illustrere ikkje berre spreiinga i materialet, men også at det er ei næring med hagt risikonivå ein her har.
3.4.2. LBNSEMDA I DE1 ULIKE FYLKA.
Ein vil fcarst presentere ei oversikt over ulike resultatmål for fylka i 1 9 8 6 , jfr. tabellen under.
Tot.rent.11 Driftsresultat kr.
Rogaland/
Skagerak 1 4 . 3 7 7 9 6 0 2
Hordaland 1 9 . 0 1 0 8 0 8 6 1
Sogn og Fj. 3 . 8 2 2 8 8 7 8
Mare og Romsd. 7 . 6 5 7 4 1 3 1
Sar-Tr. - 8 . 8 7 0 7 5 6
Nord-Tr
.
2 6 . 3 1 0 8 6 4 3 4Nordland 7 . 1 2 6 2 7 3 1
Finnm./Troms - 1 2 . 9 - 6 2 1 7 4 0
Lansevne pr. årsv.
kr.
Totalrentabiliteten er som nemt tidlegare resultatet f0r ekstraordinære postar pluss rentekostnader i prosent av
totalkapitalen. Totalrentabiliteten gjekk ned for alle fylke, unntatt Nord-Tr~ndelag.
For Nord-Trandelag gjekk totalrentabiliteten opp frå 2 5 . 8 prosent
i 1 9 8 5 til 2 6 . 3 prosent i 1 9 8 6 . Dette skuldast at ein i samanheng
med furunkulosesaka i Nord-Trandelag, ( 2 1 anlegg av 2 6 anlegg i Fiskeridirektoratets utval for 1 9 8 6 var med i saka), har valt a leggje heradsrettens avgjerd til grunn her. Inntekta i 1 9 8 6 i gjeldande anlegg er tillagt den erstatninga anlegga er tilkjent
(sjå elles forklaring i innleiinga om denne saka). Denne
inntektsjusteringa vil påverke lansemdstala generelt, men får ingen innverknad på kostnadsanalysen. Dermed vil resultat far EOP vere med erstatningane frå Furunkulosesaka. Hadde ein rekna utan erstatningane frå nemnte sak ville totalrentabiliteten vore
mindre enn i 1 9 8 5 .
Totalrentabiliteten gjekk kraftigast ned for fylka Finnmark/Troms og Sar-Trsndelag. For Finnmark/Troms gjekk totalrentabiliteten ned fra 1 6 . 3 prosent til - 1 2 . 9 prosent, og for S0r-Trandelag fra
2 1 . 6 prosent til - 8 . 8 prosent. Rogaland/Skagerrakkysten hadde
minst nedgang i totalrentabiliteten frå 1 6 . 2 prosent i 1 9 8 5 til
1 4 . 3 prosent i 1 9 8 6 .
Driftsresultatet visar same tendens som totalrentabiliteten. Dei fleste fylke hadde ein nedgang i driftsresultatet, unntatt Nord- Trsndelag og Rogaland/Skagerrak. For Nord-Trsndelag sitt ved- kommande skuldast dette som tidligare forklart den nemte
furunkulosesaka, som 2 1 anlegg av dei 2 6 anlegga i utvalet var berart av. Rogaland/Skagerrak hadde ein auke på omlag 1 9 . 5
prosent, frå kr 6 5 2 3 1 3 i 1 9 8 5 til kr 7 7 9 6 0 2 i 1 9 8 6 . Dette
skuldast at Rogaland/Skagerrak klarte å redusere sine kostnader, og derfor fekk eit betre resultat. (Nærare forklaring til dette
finst i del 3 . 3 . 2 . Kostnadsanalyse
-
fylkevis).Nedgangen i driftsresultatet har vore kraftigast for
Troms/Finnmark og Ssr-Trsndelag. Minst nedgang finn ein i
Hordaland fylke. Nedgangen for Troms/Finnmark skuldast ei rekke forhold. Dei har hatt ein kraftig auke i driftskostnadene,
samstundes som dei har eit lågt sal og liten vekst på fisken. Alt dette er med på A påverke driftsresultatet. Sar-Trandelag har også ein del spesielle forhold som virkar inn på drifts-
resultatet, mellom anna hage driftskostnader og mykje fiske- sjukdom.
Lsnsevne Dr. drsverk hadde også same utvikling som dei tidlegare postane. Troms/Finnmark hadde kraftigast nedgang med kr 1 6 6 5 3 9 i
1 9 8 5 og kr - 2 1 9 5 9 8 i 1 9 8 6 . Nord-Trandelag hadde starst oppgang
med kr 2 2 3 3 4 1 i 1 9 8 5 til kr 3 6 8 7 5 1 i 1 9 8 6 .
3 . 4 . 3 . LBNSEMDA I DE1 ULIKE STORLEIKSGRUPPENE.
Nedenfor presenterer ein ei oversikt over ulike resultatmal for storleiksgruppene for 1 9 8 6 .
Tot.rent.11 Driftsres. Lonsevne pr.
årsverk
kr. kr.
O
-
3 0 0 0 m3 8 . 2 7 9 9 7 7 1 3 8 3 8 23 0 0 1
-
5 0 0 0 m3 - 1 . 2 6 3 7 3 0 - 5 5 4 55 0 0 1
-
7 0 0 0 m3 4 . 5 2 2 2 4 6 2 1 0 6 4 1 57 0 0 1
-
8 0 0 0 m3 1 2 . 9 7 4 2 5 1 6 2 2 5 4 4 5over
-
8 0 0 0 m3 2 2 . 9 1 8 4 6 9 3 1 5 2 5 5 8 6Som ein kan sjå av tabellen kom storleiksgruppa 3 0 0 1
-
5 0 0 0kubikkmeter dårligast ut. Den storleiksgruppa som kom best ut var anlegg over 8 0 0 0 kubikkmeter. Ein må være merksam på at det berre er 5 anlegg med i denne gruppa.
Viss ein ser bort fra den lågaste gruppa (O
-
3 0 0 0 m3), som har eit betre resultat enn gruppa 3 0 0 1-
5 0 0 0 m3, aukar resultatet jamt med storleiken pa gruppene. Her bar ein vere klar over at det er store variasjoner innetter i kvar gruppe.3.5. LIKVIDITET OG SOLIDITET.
Ein har valt å bruke likviditetsgrad (post 31 i tabell 1) som mål på likviditeten i anlegga. Denne uttrykkjer forholdet mellom mest likvide omlapsmidlar og kortsiktig gjeld. Tradisjonelt har kravet til denne vore 100 prosent, men mange forhold som t.d. omlsps- hastigheten på gjeld og fordringar, har mykje å seie. Ein ser at gjennomsnittleg likviditetsgrad låg pa 82.6 prosent i 1986, mens den var 78.4 prosent i 1985. Det var altså ein viss auke frå
1985. Nedanfor visar ein ei oversikt for likviditetsgrad i 1985 og 1986 fylkesvis.
Troms/Finnmark Nordland
Nord-Trandel.
Sar-Trandel.
Mare og Romsd.
Sogn og Fjord.
Hordaland
Rogaland/Skag.
Som ein ser i tabellen gjekk likviditetsgraden ned for tre fylke (Finnmark, Hordaland og Rogaland/Skagerrak). Likviditetsgraden auka for dei resterande fylka. Fylka Nord-Trandelag, Sar-
Tr0ndelag og Sogn og Fjordane ligg over llkravetll på 100 prosent.
Ser ein på anlegga inndelt etter storleiksgrupper er det kun gruppa over 8000 kubikkmeter som ligg over 100 prosent. Her som elles bar ein vere merksam på at det var store variasjonar inn- etter i gruppene.
Som mål på soliditeten er det vanleg å bruke eigenkapitaldel. For heile landet ligg gjennomsnittleg eigenkapitaldel i næringa på 12 prosent, som er ein nedgang frå 1985. Fordelt etter storleiks- grupper og fylkesvis har det også vore ein nedgang. For fylka Finnmark/Troms og S0r-Trz-åelag har nedgangen vore starst. Her er det ogsA store variasjonar innetter i gruppene. Både god
soliditet og god likviditet er spesielt viktige faktorar for å
stå i mot darlege tider i næringa.
4 . T A B E L L V E R K
A l . RESULTATER FOR LANDET TOTALT
2 3
A l . DRIFTSRESULTATER 1 9 8 5 - 8 6
KOMMENTARAR TIL EIN DEL AV POSTANE FOR 1 9 8 6 .
Fylke : Helle landet
Storleik : Alle anlegg i landet Talet pa anlegg i utvalget : 2 2 3 anlegg
Talet p a anlegg i massen : 5 3 8 anlegg
2 1 . Gjennomsnittet
2 2 . Gjennomsnittet
2 3 . Gjennomsnittet
2 4 . Gjennomsnittet
2 7 . Gjennomsnittet
2 8 . Gjennomsnittet
2 9 . Gjennomsnittet
3 0 . Gjennomsnittet
uten dei 4 uten dei 4
uten dei 5
uten dei 4
uten dei 5
uten dei 5
uten dei 4
uten dei 4
GJ. SNITT PR. ANLEGG
1 9 8 5 2 8 1 9 5 5 5
2 2 9 7 8 6 2 6 2 6 2 9 0 5 1 5 9 7 1 8 3 1 9 9 9 2 4 3 8 1 0 2 9 6 6 3 6 8 2 2 5 3 2 0 4 5 3 1 0 2 4 7 2 6 5 9 1 9 3 1 9 4 5 6 7 6 9 5 9 4 8 3 3 1 8 5 2
2 5 0 6 7 0
7 4 0 6 6 5 6 3 6 3 0 2 0 0 9 3 0 6 8 9 5 8 5 3 6 7 7 0 3 5 2 3 . 6 1 6 . 5
-
2 0 . 91 8 . 5 1 1 9 3 . 2 1 0 5 4 . 0 3 0 . 1 2 3 . 7 1 1 . 6 5 . 3 7 8 . 4 6 3 . 0 3 2 . 8
kostnad.
TABELL i - REKNESKAPSANALYSE*
1 . Salsinntekt kr
2 . Andre ord. inntekter It
3 . Erstatningar ,,
4 . DRIFTSINNTEKTER ( 1 + 2 + 3 ) ,,
5 . Settefiskkostnader ,,
6 . Forkostnader ,I
7 . Forsikringskostnader It
8 . LØnskostnader ,I
9 . Andre driftskostnader Il
1 0 . Kalk. avskrivninger It
1 1 . Beh. endring ( + / - l t t
1 2 . DRIFTSKOSTNADER (Sum 5 - 1 1 ) "
1 3 . DRIFTSRESULTAT ( 1 2 - 4 ) Il
1 4 . Renteinntekter Il
1 5 . Rentekostnader It
1 6 . RESULTAT FØR EOP ( 1 3 + 1 4 - 5 ) "
1 7 . Kalk. eigarlØn ,,
1 8 . DRIFTSKOSTNADER I1 ( 1 2 + 1 7 ) "
1 9 . DRIFTSRESULTAT I1 ( 1 3 - 1 7 ) "
2 0 . RESULTAT FØR EOP I1 ( 1 6 - 1 7 ) "
2 1 . Resultatgrad I %
2 2 . Resultatgrad I1 3
2 3 . Totalrentab. I 0,
2 4 . Totalrentab. I1 '4
2 5 . Rentedekningsgrad I o/
2 6 . Rentedekningsgrad I1 3
2 7 . Bto. driftsmargin I %
2 8 . Bto. driftsmargin I1 %
2 9 . Bto. fort. marg. I %
3 0 . Bto. fort. marg. I1 %
3 1 . Likviditetsgrad %
3 2 . Likv. reserve/oms. 9o
3 3 . Eigenkapitaldel c&
* Romartal I: Eksklusiv kalkulatorisk
hØgaste og 4 hØgaste og 4
hØgaste og 5
hØgaste og 4
hagaste og 5
hØgaste og 5 hØgaste og 4
hØgaste og 4
Romartal 11: Inklusiv kalkulatorisk eigarlØn som kostnad.
GJ . SNITT PR. ANLEGG
1 9 8 6 3 0 9 1 7 9 3
1 0 0 0 0 3 2 4 7 0 8 8 3 4 3 8 8 8 5 8 8 6 3 4 8 1 0 7 1 1 3 2 1 5 4 2 9 8 4 7 6 6 0 8 4 6 3 4 5 1 1 3 9 7 3 5 2 5 8 2 5 2 2 9 3 3 3 2 1 5 0 5 5 6 3 9 2 9 2 6 4 1 9 4 3 4 1 7 9 0 5 5 3 8 5 1 3 2 9 7 1 8 3 4 4 6 7 0 5 0 1 4 0 5 4 2
- 4 . 1
7 . 3 9 . 4 7 . 8 5 0 9 . 2 4 6 8 . 9
- 1 . 5
7 . 3
- 2 6 . 0
- 2 9 . 0
8 2 . 6 6 8 . 9 1 2 . 0
eigarlØn som
ldgaste verdier lagaste verdier ldgaste verdier ldgaste verdier lagaste verdier lagaste verdier ldgaste verdier lagaste verdier
2 4
TABELL 2 - HEILE LANDET
ANDRE PRODUKSJONS- OG LØNSEMDSMAL
*
) Beholdningsendring er rekna ut p4 grunnlag av beholdning verdsatt til oppalskostnader. Beholdning verdsatt til markedspris ville
gjeve ein beholdningsendring pa - 1 3 8 . 9 4 8 kr i 1 9 8 6 mot 1 . 0 4 7 . 5 1 8 kr i 1 9 8 5 .
34. Celt fisk kg
3 5 . PRODUKSJON FISK kg
3 6 . Antall drsverk
3 7 . Konsesjonsstorleik 3
m 3
3 8 , Utnytta kapasitet m
3 9 . Utnyttingsgfad O/
4 0 . Prod. pr. m kg
4 1 . Prod. pr. drsverk kg
4 2 . Verdi av prod. kr
4 3 . Verdi av prod. pr. &$SV. kr
4 4 . Verdi av prod. pr. m kr
4 5 . Kalk. rente pA eigenkapital kr
46. Kalk.avskr.(blanda prinsipp) kr
4 7 . Beholdningsendring 1 kr
48. Totale kostnader kr
4 9 . Totale inntekter kr
5 0 . LØnsevne kr
5 1 . LØnsevne pr. Arsverk kr
5 2 . 'Reint overskot' kr
TABELL 3 - HEILE LANDET
KOSTNADER PR.KG PRODUSERT FISK OG PROSENTVIS FORDELING AV KOSTNADER GJ. SNITT
1 9 8 6 8 9 0 5 3 9 4 0 6 9 3 . 2 7 3 1 7 6 6 1 6 9 2 . 8 1 3 . 9 3 2 5 6 5 3 3 5 0 0 4 6 1 1 2 8 3 6 4 4 9 3 1 8 1 9 6 4 1 4 7 6 5 7 2 5 8 2 5 2 3 8 3 9 4 0 9 3 7 9 0 0 6 4 4 6 5 7 7 6 1 4 9 2 4 8
- 4 9 3 4 5
l
GJ. SNITT
1 9 8 5 6 6 1 2 7 9 1 7 9 4 3 . 1 6 9 6 9 6 0 8 1 8 9 . 2 1 4 . 8 3 0 2 5 4 3 4 7 8 7 4 8 1 1 2 3 4 0 6 5 6 2 2 0 1 2 4 5 1 0 8 7 7 9 6 5 9 1 9 3 3 1 2 6 7 2 2 3 5 9 6 2 0 5 9 0 1 3 3 7 2 6 8 5 2 1 4 6 9 4 8 2
% 2 3 . 1 2 7 . 9 4 . 0 1 2 . 4 1 .O 1 2 . 1 1 0 . 9 4 . 7 3 . 8 1 0 0
Smolt-/settefiskkostnad Forkostnad
Forsikringskostnad LØnskostnad
Kalk.eierlØn
Andre driftskostnader Finanskostnader
Kalk.rente pa eigenkapitalen Kalk.avskr. (blanda prinsipp) S U M
Kr.
9 . 4 2 1 1 . 3 8 1 . 6 4 5 .O7 0 . 4 0 4 . 9 3 4 . 4 6 1 . 9 3 1 . 5 6 4 0 . 7 9
RESULTATER FOR GRUPPER OPPDELT FYLKESVIS 1 9 8 5 - 8 6
A2. DRIFTSRESULTATER 1 9 8 5 - 8 6
Fylke : Troms og Finnmark
Storleik : Alle anlegg i fylket Talet p& anlegg i utvalget : 2 0 anlegg
Talet pd anlegg i massen : 5 9 anlegg
* Romartal I: Eksklusiv kalkulatorisk eigarlØn som kostnad.
Romartal 11: Inklusiv kalkulatorisk eigarlØn som kostnad.
KOMMENTARAR TIL EIN DEL AV POSTANE FOR 1 9 8 6 .
GJ. SNITT PR. ANLEGG
1 9 8 5 2 1 9 1 7 3 0
4 8 6 5 9 3 4 4 2 2 5 1 5 6 1 4 6 8 4 5 0 6 1 9 8 0 2 1 0 4 9 1 7 3 3 1 7 8 1 2 0 3 7 7 4 9 8 6 1 5 3 0 3 2 4 2 l 5 2 4 0 9 8 7 2 7 4 6 3 2 3 8 0 0 3 6 8 9 7 3 3 8 2 2 9 0 6 1 8 7 1 1 5 8 5 9 6 9 6 6 5 5 9 2 3 2 0 4 1 9
- 5 7 . 1
- 5 9 . 4
1 7 . 7 1 6 . 3 1 6 5 . 8 1 5 1 . 3
- 3 . 1
- 5 . 3
- 3 2 . 4
- 3 4 . 6
5 2 . 2 1 0 7 . 4 4 . 8 GJ. SNITT
2 1 . Gjennomsnittet
2 2 . Gjennomsnittet
2 3 . Gjennomsnittet
2 4 . Gjennomsnittet
2 7 . Gjennomsnittet
2 8 . Gjennomsnittet
2 9 . Gjennomsnittet
3 0 . Gjennomsnittet
3 2 . Gjennomsnittet
1 . Salsinntekt kr
2 . Andre ord. inntekter I ,
3 . Erstatningar l
4 . DRIFTSINNTEKTER ( 1 + 2 + 3 ) 8 ,
5 . Settefiskkostnader I,
6 . Forkostnader I l
7 . Forsikringskostnader I l
8 . LØnskostnader I l
9 Andre driftskostnader (1
1 0 . Kalk. avskrivninger I l
1 1 . Beh. endring ( + / - l I l
1 2 . DRIFTSKOSTNADER (Sum 5 - 1 1 ) "
1 3 . DRIFTSRESULTAT ( 1 2 - 4 ) 11
1 4 . Renteinntekter I l
1 5 . Rentekostnader I l
1 6 . RESULTAT FØR EOP ( 1 3 + 1 4 - 1 5 ) "
1 7 . Kalk. eigarlØnn Il
1 8 . DRIFTSKOSTNADER I1 ( 1 2 + 1 7 ) "
1 9 . DRIFTSRESULTAT I1 ( 1 3 - 1 7 ) 41 2 0 . RESULTAT FØR EOP I1 ( 1 6 - 1 7 ) "
2 1 . Resultatgrad I %
2 2 . Resultatgrad I1 %
2 3 . Totalrentab. I %
2 4 . Totalrentab. I1 %
2 5 . Rentedekningsgrad I %
2 6 . Rentedekningsgrad I1 %
2 7 . Bto. driftsmargin I %
2 8 . Bto. driftsmargin I1 %
2 9 . Bto. fort. marg. I %
3 0 . Bto. fort. marg. I 1
3 1 . Likviditetsgrad %
3 2 . Likv. reserve/oms. 4
3 3 . Eigenkapitaldel 3
uten dei 4 lagaste verdier er - 2 3 . 4 % uten dei 4 lagaste verdier er - 2 6 . 6 % uten den lagaste verdien er - 9 . 9 % uten den lagaste verdien er - 1 0 . 8 % uten dei 3 lagaste verdier er - 2 8 . 9 % uten d e i 4 lagaste verdier er - 2 8 . 6 % uten dei 3 lagaste verdier er - 7 7 . 4 % uten dei 3 lagaste verdier er - 8 0 . 9 % uten dei 3 hØgaste verdier er - 8 1 . 6 %
PR. ANLEGG 1 9 8 6 1 6 1 5 7 0 8
7 7 1 1 5 1 1 2 3 3 6 1 8 0 5 1 6 0
8 3 3 0 4 1 6 2 0 6 9 1 1 7 1 0 7 7 4 5 6 9 8 9 3 5 4 9 8 8 1 4 9 4 4 8 2 0 5 8 8 6 2 3 8 0 3 5 0 - 5 7 5 1 9 0 1 0 3 0 7 5 6 9 3 7 4 1
- 1 1 6 5 8 5 7 4 6 5 5 0 2 4 2 6 9 0 0 - 6 2 1 7 4 0
- 1 2 1 2 4 0 7
- 1 5 6 . 4
- 1 6 1 . 8
- 1 1 . 9
1 2 . 9
- 8 7 . 4
w 9 5 . 2
- 1 2 6 . 8
- 1 3 7 . 1
- 2 0 8 . 7
- 2 1 3 . 2
2 8 . 8 2 7 7 . 4
e 3 1 . 4
TABELL 2 - TROMS OG FINNMARK
ANDRE PRODUKSJONS- OG LØNSEMDSMAL
* ) Reholdningsendring er rekna ut p& grunnlag av beholdning verdsatt til oppalskostnader. Beholdning verdsatt til markedspris ville
gjeve ein beholdningsendring pA - 1 3 8 . 9 4 8 kr i 1 9 8 6 mot 1 . 0 4 7 . 5 1 8 kr i 1 9 8 5 .
34. Celt fisk ka
3 5 . PRODUKSJON FISK k 3
36. Antall Arsverk
3 7 . Konsesjonsstorleik m 3
3 8 . Utnytta kapasitet m 3
3 9 . Utnyttingsgfad %
4 0 . Prod. p r . m kg
41. Prod. pr. Arsverk kg
4 2 . Verdi av prod. kr
4 3 . Verdi av prod. pr. åfsv. kr
4 4 . Verdi av prod. pr. m kr
4 5 . Kalk. rente pA eigenkapital kr
4 6 . Kalk.avskr.(blanda prinsipp) kr
4 7 . Beholdningsendring kr
4 8 . Totale kostnader kr
4 9 . Totale inntekter kr
5 0 . LØnsevne kr
5 1 . LØnsevne pr. drsverk k r -
5 2 . 'Reint overskot' kr
TABELL 3 - TROMS OG FINNMARK
KOSTNADER PR.KG PRODUSERT FISK OG PROSENTVIS FORDELING AV KOSTNADER G J . SNITT
1 9 8 6 4 6 2 7 5 2 7 8 7 7 3 . 4 6 5 5 0 6 2 2 9 9 6 . 9 7 . 7 1 4 2 9 2 1 8 2 1 5 9 4 5 6 6 1 2 5 3 0 1 2 9 2 8 5 1 5 0 7 6 9 2 0 5 8 8 6 3 3 5 7 1 3 6 2 1 1 4 1 2 1
- 7 3 9 4 7 5 2 1 9 5 9 8
- 1 2 4 3 0 1 4
GJ. SNITT
1 9 8 5 4 7 1 6 2 5 6 6 1 7 3 . 0 5 3 7 5 4 9 3 5 9 2 . 1 1 1 . 4 1 7 3 1 8 2 4 9 4 9 7 2 7 6 6 3 5 7 5 1 8 5 4 2 2 9 9 9 6 6 6 3 0 3 2 4 2 2 3 1 3 4 6 7 2 5 7 8 6 0 4 6 5 8 7 8 9 1 6 6 5 9 9 2 6 5 1 3 7
% 2 4 . 8
1 8 . 5 5 . 1 1 3 . 6 1 . 4 1 0 . 6 2 0 . 7 0 . 9 4 . 5 1 0 0
Smolt-/settefiskkostnad Forkostnad
Forsikringskostnad LØnskostnad
Kalk.eierlØn
Andre driftskostnader Finanskostnader
Kalk.rente p 3 eigenkapitalen Kalk.avskr. (blanda prinsipp)
-
SUM
-
Kr.
1 7 . 4 0 1 2 . 9 6 3 . 5 7 9 . 5 5 0 . 9 7 7 . 4 1 1 4 . 4 9 0 . 6 1 3 . 1 5 7 0 . 1 1
2 8 A 2 . DRIFTSRESULTATER 1 9 8 5 - 8 6
Fylke : Nordland
Storleik : Alle anlegg i fylket Talet p & anlegg i utvalget : 43 anlegg
Talet p 4 anlegg i massen : 91 anlegg
* Romartal I : Eksklusiv kalkulatorisk eigarldn som kostnad.
Romartal 11: Inklusiv kalkulatorisk eigarlØn som kostnad.
1 . Salsinntekt kr
7 . Andre ord. inntekter I ,
3 . Erstatningar Il
I . DRIFTSINNTEKTER (1+2+3) I
5 . Settefiskkostnader l,
6. FOrkostnader 11
7 . Forsikringskostnader I(
8 . LØnskostnader It
9 . Andre driftskostnader Il 10. Kalk. avskrivninger Il 1 1 . Beh. endring ( + l - ) t1 12. DRIFTSKOSTNADER (Sum 5-11) "
13. DRIFTSRESULTAT (12-4) Il 14. Renteinntekter 11 15. Rentekostnader It 16. RESULTAT F Ø R EOP (13+14-15) "
17. Kalk. eigarlØn I t 18. DRIFTSKOSTNADER I1 (12+17) "
19. DRIFTSRESULTAT I1 (13-17) Il 20. RESULTAT FØR EOP I1 (16-17) "
21 . Result.atgrad I o/
22. Resultatgrad I1 t
23. Totalrentab. I o,
24. Totalrentab. I1 o,
25. Rentedekningsgrad I x
26. Rentedekningsgrad I1 %
27. Bto. driftsmargin I %
28. Bto. driftsmargin I 1 %
29. Bto. fort. marg. I %
30. Bto, fort. marg. I 1 %
31. Likviditetsgrad %
32. Likv. reserve/oms. O,
3 3 . Eigenkapitaldel %
KOMMENTARAR TIL EIN DEL AV POSTANE FOR 1986.
23. Gjennomsnittet uten dei 2 hØgaste verdier er 4.3%
24. Gjennomsnittet uten den hØgaste verdien er 4.9%
GJ. SNITT PR. ANLEGG
1986 3 400 704
92 533 181 781 3 675 019 1 069 050 1 158 642 202 488 533 155 565 095 134 636 304 882 3 358 186 316 833 61 086 613 271
-
235 35054 101 3 412 287 262 731
- 289 452
3 . 6 2 . 0 8.1 7.1 333.2 290.8 5.8
-
17.2 1.5 18.7 30.1 4 6 . 2m 11.7
GJ. SNITT PR. ANLEGG
1985 2 520 463
21 838 90 192 2 632 494 817 240 964 508 122 563 361 810 343 819 103 404 1 010 403 1 702 943 929 551
20 139 327 734 621 955 9 0 861 1 793 805 838 689 531 093 25.0
17.5 17.4 15.1 458.8 412.7 28.5 21.5 3 . 0
-
3.826.4 64.3 14.8
L Y
TABELL 2 - NORDLAND
ANDRE PRODUKSJONS- OG LØNSEMDSMAL
* ) Reholdningsendring er rekna ut pA grunnlag av beholdning verdsatt til oppalskostnader. Beholdning verdsatt til markedspris ville gjeve ein beholdningsendring pA - 138.948 k r i 1986 mot 1.047.518 kr i
1985.
TABELL 3 - NORDLAND
KOSTNADER PR.KG PRODUSERT FISK OG PROSENTVIS FORDELING AV KOSTNADER GJ. SNITT
1985 57 582 97 942 3 . 3 6 875 5 831 8 6 . 3 17.0 30 136 3 530 867 1 053 329 611 143 986 107 035 1 O10 403 3 279 561 3 663 037 836 147 212 743 383 475
34. Celt fisk k 3
35. PRODUKSJON FISK k 3 36. Antall Arsverk
37. Konsesjonsstorleik m 3
38. Utnytta kapasitet m 3
39. Utnyttingsg5ad %
40. Prod. pr. m kg
41. Prod. pr. Arsverk kg
42. Verdi av prod. kr
43. Verdi av prod. pr. Afsv. kr 4 4 . Verdi av prod. pr. m kr 45. Kalk. rente pA eigenkapital kr 46. Kalk.avskr.(blanda prinsipp) kr 47. Beholdningsendring 1 kr 48. Totale kostnader kr 49. Totale inntekter kr
50. LØnsevne kr
51. LØnsevne pr. Arsverk kr 52. 'Reint overskot' k r -
G J . SNITT 1986 97 484 106 151
3 . 9 7 411 6 684
91 . 8 15.8 29 685 3 705 586 1 018 153 555 110 836 139 785 304 882 4 446 427 4 040 989 181 818 28 527 4 0 5 4 3 8
,
%
24. O 26.1 4 . 6 12.0 1 . 2 12.7 13.8 2 . 5 3 . 2 1 O0 Smolt-/settefiskkostnad
Forkostnad
f or sikrings kostnad LØnskostnad
Kalk.eigarlØn
Andre driftskostnader Finanskostnader
Kalk.rente pa eigenkapitalen Kalk.avskr. (blanda prinsipp) S U M
K r . 10.07 10.92 1.91 5.02 0.51 5.32 5.78 1 .O4 1.32 41.89
