• No results found

Lærdal, 10. mars 2015 Jorunn Fosse Fidjestøl

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2022

Share "Lærdal, 10. mars 2015 Jorunn Fosse Fidjestøl"

Copied!
27
0
0

Laster.... (Se fulltekst nå)

Fulltekst

(1)

Lærdal, 10. mars 2015

Jorunn Fosse Fidjestøl

(2)

Vi skal snakke litt om

Avstandsreglane

• Utgangspunkt og bakgrunn for reglane

• Hovudregelen i plan- og bygningslova (pbl.) § 29-4 andre ledd, forholdet til plan, avstandsmåling

• Unntaksregelen i pbl. § 29-4 tredje ledd, kva er innanfor Kommunen sitt mynde

• Relevante omsyn i vurderinga av plassering og høgde

• Tre typetilfelle:

1. Søknaden er i samsvar med plan/ pbl. § 29-4 andre ledd - tilvisingsrett 2. Tiltaket kjem inn under unntaksregelen i pbl. § 29-4 tredje ledd - kva

mynde har kommunen

3. Søknaden er i strid med pbl. § 29-4 eller plan - dispensasjonssak

(3)

Generelt utgangspunkt:

Forvaltninga må ha heimel i lov for å innskrenke borgarane sine rettar.

Eventuelle avgrensingar av eigedomsretten

og utnytting av eigedomen må følgje av lov.

(4)

Kvifor fekk vi avstandsreglane?

• Brannvernomsyn

• Sikre lys og luft mellom bygg

• Sikre ein viss avstand mellom nabobygningar

• Omsyn til terreng og omgjevnadstilpasning

av bygningskroppen

(5)

Plan- og bygningslova § 29-4

«§ 29-4. Byggverkets plassering, høyde og avstand fra nabogrense

Byggverkets plassering, herunder høydeplassering, og byggverkets høyde skal godkjennes av kommunen. Kommunen skal påse at veglovas bestemmelser om byggegrense og frisikt blir fulgt. Bygning med gesimshøyde over 8 meter og mønehøyde over 9 meter kan bare føres opp hvor det har hjemmel i plan etter kapittel 11 eller 12.

Hvis ikke annet er bestemt i plan etter kapittel 11 eller 12, skal byggverk ha en avstand fra nabogrense som minst svarer til byggverkets halve høyde og ikke under 4 meter.

Kommunen kan godkjenne at byggverk plasseres nærmere nabogrense enn nevnt i andre ledd eller i nabogrense:

a) når eier (fester) av naboeiendommen har gitt skriftlig samtykke eller b) ved oppføring av garasje, uthus og lignende mindre tiltak.

Nærmere bestemmelser, herunder regler om avstand mellom byggverk, beregningsmåten for høyde, avstand fra nabogrense og areal på bygning som nevnt i andre ledd1 bokstav b, gis ved forskrift.»

(6)

Plan- og bygningslova § 29-4

«§ 29-4. Byggverkets plassering, høyde og avstand fra nabogrense

Byggverkets plassering, herunder høydeplassering, og byggverkets høyde skal godkjennes av kommunen. Kommunen skal påse at veglovas bestemmelser om byggegrense og frisikt blir fulgt. Bygning med gesimshøyde over 8 meter og mønehøyde over 9 meter kan bare føres opp hvor det har hjemmel i plan etter kapittel 11 eller 12.

Kommunen kan godkjenne at byggverk plasseres nærmere nabogrense enn nevnt i andre ledd eller i nabogrense:

a) når eier (fester) av naboeiendommen har gitt skriftlig samtykke eller b) ved oppføring av garasje, uthus og lignende mindre tiltak.

Nærmere bestemmelser, herunder regler om avstand mellom byggverk, beregningsmåten for høyde, avstand fra nabogrense og areal på bygning som nevnt i andre ledd1 bokstav b, gis ved forskrift.»

(7)

Plan går føre pbl. § 29-4

«Hvis ikke annet er bestemt i plan etter kapittel 11 eller 12…»

• Der kommune- eller reguleringsplanen har

avstandsføresegner, gjeld planen i staden for

§ 29-4

• Unntaksreglane i § 29-4 tredje ledd kjem

ikkje i bruk

(8)

Korleis måler vi avstanden?

Byggteknisk forskrift (TEK-10) § 6-3:

«Avstanden måles som korteste avstand horisontalt mellom

byggverkets fasadeliv og nabobyggverkets fasadeliv

eller nabogrense. For byggverk

med utstikkende bygningsdeler økes

avstanden tilsvarende det bygningsdelen stikker mer enn 1,0 m ut fra fasadelivet.»

Veileder – Grad av utnytting

(9)

Korleis måler vi avstanden?

Byggteknisk forskrift (TEK-10) § 6-2 (3):

«Høyde som beskrevet i

plan- og bygningsloven § 29-4

annet ledd er gjennomsnittlig

gesimshøyde for fasaden mot

tilliggende nabogrense.»

(10)

Unntaka i pbl. § 29-4 tredje ledd

«§ 29-4. Byggverkets plassering, høyde og avstand fra nabogrense

Byggverkets plassering, herunder høydeplassering, og byggverkets høyde skal godkjennes av kommunen. Kommunen skal påse at veglovas bestemmelser om byggegrense og frisikt blir fulgt. Bygning med gesimshøyde over 8 meter og mønehøyde over 9 meter kan bare føres opp hvor det har hjemmel i plan etter kapittel 11 eller 12.

Hvis ikke annet er bestemt i plan etter kapittel 11 eller 12, skal byggverk ha en avstand fra nabogrense som minst svarer til byggverkets halve høyde og ikke under 4 meter.

Nærmere bestemmelser, herunder regler om avstand mellom byggverk, beregningsmåten for høyde, avstand fra nabogrense og areal på bygning som nevnt i andre ledd1 bokstav b, gis ved forskrift.»

(11)

Samtykkje

• Skriftleg

• Kvar enkelt nabo, «…eier (fester)…»

• Større bustadkompleks mv.:

• Burettslag, bustadaksjeselskap - styret

• Eigarseksjonssameige - sameigarmøtet/

styret

• Andre sameige - fleirtalet av sameigarane, evt. styre med

fullmakt

(12)

Garasje, uthus eller liknande mindre tiltak

• Lager, reiskapsbod, leikestove, hobby, mindre bygningar for næring, mv.

(Merk dykk at her kjem det regelendringar)

• Ikkje for å bu i

• Dvs. at gjesterom, anneks, ekstrastove, hybel mv. ikkje er

omfatta av unntaket

(13)

Kommunen sitt mynde

• Relevante omsyn i vurderinga

• Kva mynde har kommunen i desse tilfella?

1. Søknaden er i samsvar med plan/ pbl. § 29-4 andre ledd

2. Tiltaket kjem inn under unntaksregelen i pbl. § 29-4 tredje ledd

3. Søknaden er i strid med plan/pbl. § 29-4

(14)

Relevante omsyn i vurderinga

• Brannsikring

• Utsikt og lystilhøve

• Tilpassing til terrenget og andre bygningar

• Gode uteareal for dei som bur der eller brukar området

• Universell utforming, barn og unges oppvekstvilkår, estetisk utforming av omgjevnadene, jf. Pbl. § 1-1

• Omsynet til at andre krav i pbl. kan oppfyllast, td.

tilkomst, parkering

(15)

Relevante omsyn i vurderinga, forts.

• Omsynet til naboane

• planlagt eller pårekneleg utnytting av nabotomt eller omkringliggjande areal i relativt nær framtid

• Avstand til elektriske forsyningsanlegg, jf. forskrift om elektriske forsyningsanlegg og veileder

• Ledningar i grunnen

• Leggje vekt på formålet med bygningen

• Kan stille vilkår til vedtaket for å ivareta desse omsyna

(16)

2. Tiltaket kjem inn under unntaksregelen i pbl. § 29-4 tredje ledd

3. Søknaden er i strid med § 29-4 eller plan

(17)

Plan- og bygningslova § 29-4

«§ 29-4. Byggverkets plassering, høyde og avstand fra nabogrense

Kommunen skal påse at veglovas bestemmelser om byggegrense og frisikt blir fulgt. Bygning med gesimshøyde over 8 meter og mønehøyde over 9 meter kan bare føres opp hvor det har hjemmel i plan etter kapittel 11 eller 12.

Hvis ikke annet er bestemt i plan etter kapittel 11 eller 12, skal byggverk ha en avstand fra nabogrense som minst svarer til byggverkets halve høyde og ikke under 4 meter.

Kommunen kan godkjenne at byggverk plasseres nærmere nabogrense enn nevnt i andre ledd eller i nabogrense:

a) når eier (fester) av naboeiendommen har gitt skriftlig samtykke eller b) ved oppføring av garasje, uthus og lignende mindre tiltak.

Nærmere bestemmelser, herunder regler om avstand mellom byggverk, beregningsmåten for høyde, avstand fra nabogrense og areal på bygning som nevnt i andre ledd1 bokstav b, gis ved forskrift.»

(18)

Tilvisingsrett - kommunen kan ikkje avslå søknaden

• Utgangspunkt: -søknaden skal godkjennast dersom ikkje avgjerande grunnar talar mot

betydeleg ulempe for naboar eller omkringliggjande miljø

• Er alternativ plassering av tiltaket mogleg?

• Bygget må kunne oppfylle sin funksjon

• Proporsjonalitet mellom ulempa for utbyggar

og nytten av endringa for naboen/andre

(19)

Dersom avgjerande grunnar – kor langt kan kommunen gå?

• Endre plassering på tomta (heile bygningen eller funksjonar som verandaer eller terassar)

• Endre høgdeplassering på tomta

• Endre grunnflata?

• SOMB: Ikkje heimel til å endre grunnflata si form og storleik

• KMD:Grunnflata må i det vesentlege forbli uendra – antyda at ein kan legge langt hus i vinkel

• Endre høgda? heving av tak, sokkel – gesims – møne

• Etasjer

• Askøy-sak, SOMB sak 2012/215

(20)

1. Søknaden er i samsvar med § 29-4 andre ledd

3. Søknaden er i strid med § 29-4 eller plan

(21)

Når unntaksreglane kjem i bruk:

• Kommunen kan avslå, jf. «…kan godkjenne…»

• Mindre strengt enn dispensasjonssøknad

• Byggefagleg lokalt skjønn

• Kan gjere strengare vurdering enn

tilvisningsretten - det skal mindre til for at eit moment vert sett på som avgjerande

• Bruken av vilkår i vedtaket

(22)

1. Søknaden er i samsvar med § 29-4 andre ledd

2. Tiltaket kjem inn under unntaksregelen

i pbl. § 29-4 tredje ledd

(23)

Vurdering av søknad om

dispensasjon frå avstandskrava

• Dispensasjon skal ikkje vere kurant

• Omsyna bak reglane må ikkje bli vesentleg tilsidesette

• Fordelane må vere klart større enn ulempene

• Skal mykje til for å dispensere iflg. SOMB

• SOMB: Lovgjevar har alt vurdert dette ved lov, avveging av omsyn, demokratisk prosess, bygging her er i utgangspunktet forbode.

• Vi tenkjer det same må gjelde der lokale styresmakter har

vurdert og fastsett særskilte avstandskrav i plan

(24)

Dispensasjon, forts.

• Om fordeler ved tiltaket

• Reint personlege omsyn har normalt ikkje avgjerande vekt

• Ot.prp. Nr. 32 (2007-2008) s. 242: «Bestemmelsen åpner for at det i saker hvor det foreligger helt spesielle

sosialmedisinske, personlige og menneskelige hensyn, kan slike hensyn tillegges vekt. Det understrekes at slike

hensyn normalt ikke har avgjørende vekt i

dispensasjonssaker etter plan- og bygningsloven.»

• SOMB SOMB 2011/3124 og 2014/334: Omsyn som vert

framlagt av ein søkjar kan representere ein objektiv fordel for eigedomen og auke kvaliteten, td. med betre soltilhøve,

topografi, høve til leik og opphald.

• Vil ein eventuell dispensasjon utgjere ein stor fordel i høve til

dagens situasjon?

(25)

Oppsummert…

• Vurdere plan

• Tiltaket i tråd med plan – tilvisingsrett (typetilfelle 1)

• Tiltaket i strid med plan –dispensasjonssak (typetilfelle 3)

• Unntaksregelen i 3. ledd gjeld ikkje

• Vurdere avstandsregelen i § 29-4

• Tiltaket i tråd med 2. ledd – tilvisingsrett (typetilfelle 1)

• Tiltaket i strid med 2. ledd

• Vurdere unntaksregelen i 3. ledd

• Innanfor – konkret vurdering (typetilfelle 2)

• Ikkje innanfor – dispensasjonssak (typetilfelle 3)

(26)

Oppsummert…, forts.

• Tilvisningsretten

• Kan ikkje avslå

• Skal mykje til for å kunne justere på tiltaket – betydeleg ulempe

• Unntaket i 3. ledd

• Bruke godt lokalt byggefagleg skjønn

• I strid med plan eller pbl. § 29-4

• Dispensasjonssak

• Skal mykje til for å gi dispensasjon

(27)

Linkar til regelverk, rettleiing med meir

• Plan- og bygningslova

• Forskrift om byggesak

• Byggteknisk forskrift (TEK 10)

• Veileder Grad av utnytting

• Rundskriv H-18/90

• Sivilombudsmannen – relevante saker , 2012/215, 2014/334

• KMD sine sider om plan, bygg og eigedom

• Fylkesatlas, Norge i bilder

Referanser

RELATERTE DOKUMENTER